Chương trình Mỹ
Common Core là gì, và vì sao trường quốc tế ở Việt Nam quan tâm?
Nếu con học hoặc sắp vào trường quốc tế theo chương trình Mỹ, bạn sẽ nghe đến “Common Core”. Đây là danh sách những gì học sinh Mỹ cần làm được ở cuối mỗi lớp, giải thích ngắn gọn cho phụ huynh.
Common Core là gì?
Common Core State Standards là bộ chuẩn đầu ra của Mỹ cho Toán và Ngữ văn tiếng Anh (English Language Arts), từ mẫu giáo (Kindergarten) đến lớp 12, công bố năm 2010. Bộ chuẩn nói học sinh cần làm được gì ở cuối mỗi lớp. Phần lớn các bang của Mỹ đã áp dụng, và nhiều trường Mỹ ở nước ngoài dùng Common Core hoặc bộ chuẩn AERO dựa trên Common Core.
Bộ chuẩn do các giáo viên, nhà nghiên cứu và lãnh đạo giáo dục các bang soạn thảo. Common Core nói con cần làm được gì, ví dụ “thuộc lòng mọi phép cộng hai số có một chữ số” vào cuối lớp 2, nhưng không quy định cách dạy; phương pháp, sách và thứ tự bài học do trường và giáo viên chọn.
Toán: con học gì ở từng lớp?
Theo Common Core, ở Kindergarten con đếm đến 100 và cộng trừ trong phạm vi 10; Grade 1 cộng trừ trong phạm vi 20; Grade 2 cộng trừ đến 1.000; Grade 3 học nhân chia và phân số; Grade 4 và Grade 5 đi sâu vào phân số, số thập phân, rồi nhân chia phân số. Bảng dưới đây tóm tắt nội dung chính của từng lớp.
| Lớp | Nội dung chính |
|---|---|
| Kindergarten (5–6 tuổi) | Đếm đến 100, so sánh nhiều ít, cộng trừ trong phạm vi 10, số từ 11 đến 19 là “một chục và mấy đơn vị”, hình phẳng và hình khối |
| Grade 1 | Cộng trừ trong phạm vi 20, chục và đơn vị, so sánh số có hai chữ số, đo độ dài, xem giờ đúng và rưỡi |
| Grade 2 | Thuộc lòng phép cộng trong phạm vi 20, cộng trừ đến 1.000 có nhớ, tiền, xem giờ đến 5 phút, biểu đồ cột |
| Grade 3 | Nhân chia trong phạm vi 100 (thuộc bảng cửu chương), phân số trên trục số, diện tích và chu vi |
| Grade 4 | Nhân chia số nhiều chữ số, phân số bằng nhau, cộng trừ phân số, số thập phân, góc |
| Grade 5 | Số thập phân đến phần nghìn, cộng trừ phân số khác mẫu, nhân chia phân số, thể tích, hệ trục tọa độ |
Ngữ văn tiếng Anh theo Common Core gồm những gì?
Ngữ văn tiếng Anh (English Language Arts) theo Common Core gồm bốn mảng chính: kỹ năng đọc nền tảng như chữ cái và phonics; đọc hiểu truyện và sách thông tin; viết ý kiến, viết giải thích và kể chuyện; và ngôn ngữ, tức ngữ pháp, chính tả, dấu câu, từ vựng.
- Kỹ năng đọc nền tảng (Foundational Skills): chữ cái, âm (phonics), đánh vần, đọc trôi chảy.
- Đọc hiểu truyện (Literature) và sách thông tin (Informational Text): ý chính, chi tiết, nhân vật, so sánh hai văn bản.
- Viết (Writing): viết ý kiến có lý do, viết giải thích, kể chuyện có mở đầu, diễn biến, kết thúc.
- Ngôn ngữ (Language): ngữ pháp, chính tả, dấu câu, từ vựng.
Common Core khác gì so với chương trình Việt Nam?
Khác biệt lớn nhất là Common Core chú trọng “vì sao”: học sinh phải giải thích cách làm, không chỉ ra đáp số. Môn Toán cũng có nhiều bài toán có lời văn, nên đọc hiểu tiếng Anh trở thành một phần của Toán. Thứ tự kiến thức cũng khác, ví dụ phân số bắt đầu từ lớp 3.
- Chú trọng “vì sao”: học sinh phải giải thích cách làm, không chỉ ra đáp số.
- Nhiều bài toán có lời văn: đọc hiểu tiếng Anh trở thành một phần của môn Toán.
- Thứ tự kiến thức khác: ví dụ phân số bắt đầu từ lớp 3, và học sinh phải thuộc lòng phép cộng trong phạm vi 20 vào cuối lớp 2.
Phụ huynh có thể dùng Common Core để giúp con thế nào?
Hãy dùng Common Core như một danh sách kiểm tra: con đã làm được gì ở lớp hiện tại, và cần luyện gì tiếp. Học các kỹ năng này bằng tiếng Anh từ sớm giúp con vào trường quốc tế theo chương trình Mỹ mà không bị hụt hẫng, và quen dần với cách học ở nước ngoài.
Một số ứng dụng dạy Toán theo đúng các chuẩn Common Core bằng tiếng Anh. Chúng tôi so sánh chúng tại đây: So sánh ứng dụng học tiếng Anh và Toán bằng tiếng Anh cho trẻ.
Câu hỏi thường gặp
Trường quốc tế ở Việt Nam có dùng Common Core không?
Nhiều trường theo chương trình Mỹ dùng Common Core hoặc AERO (bộ chuẩn cho trường Mỹ ở nước ngoài, dựa trên Common Core) cho Toán và Ngữ văn tiếng Anh. Trường theo chương trình Anh hoặc IB dùng khung khác, nhưng các kỹ năng cốt lõi tương tự.
Có ứng dụng nào được “chứng nhận Common Core” không?
Không có tổ chức nào chứng nhận ứng dụng theo Common Core. Khi chọn, hãy xem ứng dụng có liệt kê bài học theo từng chuẩn (ví dụ mã 2.OA.2, 3.NF.2) hay không.
Mã chuẩn như 2.OA.2 nghĩa là gì?
Số đầu là lớp, chữ ở giữa là mảng kiến thức (OA: phép tính và tư duy đại số; NF: phân số), số cuối là thứ tự của chuẩn trong mảng đó. Ví dụ, 2.OA.2 là chuẩn lớp 2 về cộng trừ nhẩm thành thạo trong phạm vi 20 và thuộc lòng mọi phép cộng hai số có một chữ số.
Common Core có môn khoa học không?
Không. Common Core chỉ gồm Toán và Ngữ văn tiếng Anh. Nhiều bang dùng bộ chuẩn riêng cho khoa học, như Next Generation Science Standards (NGSS).